|
|
เมื่อกล่าวถึงสตรีญี่ปุ่นผู้สง่างามในอดีต ภาพของ เกอิชา และ โออิรัน มักปรากฏขึ้นพร้อมกันในความคิดของผู้คนจำนวนมาก หลายคนเข้าใจผิดว่าทั้งสองคืออาชีพเดียวกัน หรือมีความแตกต่างเพียงเล็กน้อย ทว่าในความเป็นจริง ทั้ง เกอิชา และ โออิรันแตกต่างกันอย่างสิ้นเชิงในสังคมญี่ปุ่นโบราณ โดยมีสถานะทางสังคม หน้าที่ และศิลปะที่เชี่ยวชาญไม่เหมือนกัน
เกอิชา （Geisha） ศิลปินผู้สร้างความรื่นรมย์
คำว่า “เกอิชา“ （Geisha） แปลว่า “ผู้มีศิลปะ“ （Gei = ศิลปะ, Sha = ผู้คน） อาชีพนี้ถือกำเนิดขึ้นมาเพื่อเป็น ศิลปินผู้ให้ความบันเทิง ในงานเลี้ยงต่างๆ
หน้าที่และศิลปะ
- เกอิชาขายศิลปะและความสามารถ ไม่ได้ขายเรือนร่าง หน้าที่หลักของเกอิชาคือการสร้างบรรยากาศอันสุนทรีย์ในงานเลี้ยงที่เรียกว่า โอชาบา （Ochaya） หรือโรงน้ำชา
- พวกเธอได้รับการฝึกฝนอย่างเข้มงวดและยาวนานในศาสตร์ต่างๆ ของญี่ปุ่น เช่น การร่ายรำแบบดั้งเดิม （Nihon Buyō）, การเล่นดนตรี （เช่น ชามิเซ็น ขลุ่ย หรือกลอง）, การร้องเพลง, พิธีชงชา และที่สำคัญที่สุดคือ ศิลปะในการสนทนา และการเป็นคู่ควงที่ฉลาด มีไหวพริบ และมีความรู้รอบตัว
- ผู้ที่มาเป็นเกอิชาถือว่ามีความรู้และเชี่ยวชาญในวัฒนธรรมญี่ปุ่นชั้นสูง พวกเธอคือสัญลักษณ์ของความสง่างามและความประณีตทางศิลปะ
การแต่งกาย
- เครื่องแต่งกายของเกอิชาจะดูเรียบง่าย แต่มีระดับ พวกเธอสวมใส่ กิโมโนผ้าไหม ที่มีสีสันและลวดลายที่ดูอ่อนโยนและสง่างาม
- โอบิ （Obi） หรือผ้าคาดเอวจะถูก ผูกไว้ด้านหลัง แสดงถึงความสง่างามและไม่ได้เน้นความสะดวกในการถอด
- การแต่งหน้าและทรงผมจะดูประณีต แต่ไม่ฉูดฉาดเท่าโออิรัน
โออิรัน （Oiran） โสเภณีชั้นสูงผู้เชี่ยวชาญศิลปะ
คำว่า “โออิรัน“ （Oiran） เป็นคำที่ใช้เรียก โสเภณีชั้นสูง ที่ได้รับความนิยมอย่างมากในย่านโคมเขียว โยชิวาระ （Yoshiwara） ในยุคเอโดะ
หมายเหตุ: หากผู้ใช้พิมพ์ “โอโมริรัน“ （Omorirun） ซึ่งไม่ใช่คำที่ใช้เรียกสตรีในอาชีพโบราณของญี่ปุ่น แต่มีความเป็นไปได้สูงว่าจะเกิดจากการสะกดผิดหรือสับสนกับคำว่า “โออิรัน“ （Oiran） บทความจึงขอเน้นอธิบายที่ “โออิรัน“ （Oiran） เป็นหลัก
หน้าที่และสถานะ
- โออิรันมีสถานะเป็นโสเภณีชั้นสูงสุด พวกเธอขายบริการทางเพศ เป็นหลัก แต่ด้วยค่าตัวที่สูงมาก ทำให้ลูกค้าของโออิรันมักเป็นบุคคลชั้นสูงหรือผู้มีฐานะร่ำรวยเท่านั้น
- เพื่อให้สมกับสถานะ พวกเธอจึงจำเป็นต้องมีการฝึกฝนศิลปะบางอย่าง เช่น การร่ายรำ ดนตรี และบทกวี เพื่อสร้างความบันเทิงให้กับลูกค้า แต่ระดับความเชี่ยวชาญและความมุ่งเน้นในศิลปะจะไม่เท่ากับเกอิชา
- โออิรันไม่ได้เดินทางไปหาลูกค้า แต่ลูกค้าจะต้อง เดินทางมาหาพวกเธอ ในเขตที่พักอาศัยที่กำหนด
การแต่งกาย
- โออิรันมีการแต่งกายที่หรูหรา อลังการ และฉูดฉาด กิโมโนของโออิรันมักมีสีสันสดใส ลวดลายโดดเด่น และสวมซ้อนกันหลายชั้นจนมีน้ำหนักมาก
- โอบิจะถูกผูกไว้ด้านหน้า เพื่อความสะดวกในการถอด ซึ่งเป็นสัญลักษณ์ที่ชัดเจนที่แสดงความแตกต่างจากเกอิชา
- พวกเธอประดับศีรษะด้วยปิ่นปักผมจำนวนมาก และสวม เกี๊ยะไม้สูง ที่โดดเด่นเป็นพิเศษ （เรียกว่า ซังบอนบะ （Sanbonba）） เวลาเดินจะมีเอกลักษณ์เฉพาะตัวที่เรียกว่า โออิรัน โดจู （Oiran Dōchū）
ดังนั้นเกอิชา คือสตรีที่อุทิศตนให้กับ ศิลปะการร่ายรำ และวัฒนธรรม เป็นคู่สนทนาและผู้สร้างความบันเทิง ในขณะที่ โออิรัน คือ โสเภณีชั้นสูง ที่ใช้ศิลปะเป็นเครื่องประดับสถานะที่เหนือกว่าโสเภณีทั่วไป นั่นจึงเป็นความแตกต่างระหว่างเกอิชาและโออิรัน
ซึ่งในปัจจุบัน อาชีพโออิรันได้สูญหายไปจากสังคมญี่ปุ่นแล้วเนื่องจากกฎหมาย แต่เกอิชา （หรือ เกอิโกะ ในภูมิภาคคันไซ เช่น เกียวโต） ยังคงดำรงอยู่ และสืบทอดศิลปะดั้งเดิมของญี่ปุ่นไว้จนถึงทุกวันนี้ |
|
发表于 2025-10-28 17:35:51